“Estetik ve Etik İlişkisi”

Estetik ve Etik İlişkisi,  Prof. Metin Yasa Hocam’ın bir kitabı. İşe gidip gelirken bitirdiğim küçük ebatlarda (120 sayfalık) bir metin. Elis Yayınlarından çıkmış. Sağolsun hocam bütün kitaplarını bana ulaştırır. Buradan kendisine ayrıca teşekkür ediyorum.

Gelelim kitabın içeriğine ve üslubuna;

Öncelikle kitap bana göre çok akademik bir dile sahip ancak bir yandan da aslında amacına uygun kaleme alınmış diyebilirim. Hocamla ettiğimiz sohbetlerden ve kitabın içeriğinden yola çıkarak kitabın amacını şöyle özetleyebilirim: Din felsefesi retorikli bir anlatımla, estetik ve etiğin neliğini ortaya koymak. Kitap bu açıdan disiplinler arası bir köprü kurmaktan öteye geçemiyor. Çünkü bana göre felsefi okumalarının amacı bu olmamalı, bu şahsi fikrim.. Kısaca (teolojik ve sanatsal anlamda) güzelliğin tanımlanmasında tanrı ve ahlakın ne kadar baskın olduğunu ispata girişen Metin Hocam bu kitabında tatsız ve sıkıcı bir felsefi dil kullanmış, ne etliye ne de sütlüye karışmadan kavramlar üzerinden gitmiştir.

etik-estetik

Kitap, gerek teoloji gerekse sanat felsefesi literatüründe bir takım kavramsal boşlukları doldururken daha çok İslam menşeili (Gazzali, İbn Hazm, Muhammed İkbal vs) referans kaynağı kullanmış, bu da kaynakça olarak zengin ama metnin nitelik olarak zayıf ve yetersiz kalmasına sebep olmuş gibi. Bu hususu hocamı akademik anlamda eleştirmek için değil, sadece tek yönlü olarak olayı ele aldığı için dile getirmek zorundayım. Daha fazla Nietzsche, biraz daha Schiller ve fazlaca Schopenhauer alıntıları metni daha eğlenceli ve zevkli hale getirebilirdi. Kaldı ki sanat felsefesi alanında bu 3 yazar çok ciddi bir külliyata sahip.

Metin Hocam bir ilahiyat -din felsefesi- profesörü bunu biliyorum ancak her türlü felsefi tartışmayı ve söylemi eninde sonunda Tanrıya ve onun ulu varlığına bağlanmasını anlayamıyorum. Bu çok kısır ve sıkıcı değil mi sizce de? Felsefi bir sorunsalın çözümüne ilişkin peşinen bir neticeye varılması kadar talihsiz bir durum olamaz bence. Felsefe bu değil, olmamalı, felsefe pozitif bir bilim dalı değil ki.

Bir diğer husus da şu; Kitabın sonunda bir sonuç var; Metin Hocam her şeyin nihai amacını var olmaya bağlıyor, var olmanın hiçlikten daha hayırlı olduğunu dile getiriyor ve var olan her şeyin güzel olduğundan hareketle Tanrının da güzel olduğunu ve evrenin onun sadece bir yansıması olduğunu ileri sürüyor. Dolayısıyla güzelliğin (Tanrının) kendinden parçacıklar dağıttığını, bu sırada da bunlara doğa, insan, gökyüzü, evren vs. gibi isimlerin takıldığını kanıtlamaya çalışıyor. Tam olarak neyden bahsettiğimi anlamanız açısından kitabın son cümlesini aynen alıntılıyorum;

Bu anlamda hangi açıdan bakılırsa bakılsın, güzel olan güzelliği, güzellik de güzel olanın nedenini öngörür . -Syf. 120

Estetik ve Etik ilişkisi din felsefesine ve teolojiye ilgi duyan bir felsefe sever için güzel bir rehber sunuyor. Kitap gündelik hayatın içinde pratik anlamda bir çözüm getiremiyor, fazlasıyla akademik ve klasik (Tanrının varlığı ve insan yaratılışı gibi) sorunlar üzerinde kafa yorup sonuca ulaşma gayretinde olan bir tavra sahip. Bu açıdan felsefi anlamda doyurucu olmaktan çok din felsefesi alanında bir referans olma özelliği taşıyor.

 

Can Murat Demir 

Editör (CMD)
Editör (CMD)http://www.felsefehayat.net
Yazılarını Mavi Melek Edebiyat Topluluğu, Düşünbil gibi dergilerde yayınlama fırsatı buldu. FOL Kitap öncülüğünde bazı kitapların hazırlanmasında görev aldı. Bu kitaplardan bazıları "Sorunsallıkta Yaşamak", Jan Patočka, Plotinos, "Tanrı, Ruh ve Mit", Henri Bergson. 2009 yılından bu yana felsefehayat.net'in (kurucu) editörlüğünü sürdürmektedir.

POPÜLER BAŞLIKLAR

CEVAP VER

Lütfen yorumunuzu giriniz!
Lütfen isminizi buraya giriniz

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

DİĞER YAZILAR

REKLAM

Dahası - Ötekiler - BAŞKASI

Okuyan Bir Kızla Çık!

Okuyan bir kızla çık. Parasını kıyafet yerine kitaplara yatıran bir kızla çık. Kitapları yüzünden dolabına sığamaz o. Okuyacağı kitapların listesini yapan, 12 yaşından beri...

Gerçeğin Rüyası

Son duyulan sesler... İnleme sesinden farksız olan çağrışımları andırıyordu... Uykular çok derindir ve uykularınızın her saniye değişen sessiz titreşimleri bilmediklerinize davetiye yollamaktadır. O an sağar, kör...

Bir Başka Dünyadır Romantizm

Tanrılaşan bir hayal gücü ve bunu mümkün kılan bir insan bilinci… Sanırım tek cümleyle Romantizm bu. İlk olarak Almanya da kendini gösteren akım eskiye...

Gerçeğin Çaresiz Kıpırdaması

İnsanlar, birbirlerinin kuyusunu kazarken yağmur yağıyordu göğün çıplak günahlarına. Kim bilir kaç adım daha vardı yüreğimin uçurumlarına ya da ne kadar çok düşersek düşelim o...

Felsefe Şeytanla Muhabbettir

Mantık, bilim felsefesi, bilgi teorisi başta olmak üzere, felsefe tarihi, kültür felsefesi ve ahlak felsefesi alanlarında çalışmalarını sürdüren Prof.Dr. Ahmet İnam, Türkiye Felsefe Derneği...

Ben Bir Elçiyim Kabul Et!

Neden böyle iyiyim. Bu dünyanın halinden dolayı mı? Hayat bu kadar zorken neden bu denli kolay aşk? Bir Chris Rea şarkısı kadar olamadık değil...

Edebiyatı Yeraltına Çekmek

Her insan içindeki filozofa yenik düşeceği zamanı kendi belirlediğinde gerçek vicdana ulaşmış olur. Dolaysıyla vicdanın zamansal ve sezgisellik içerdiğini görürüz. Anlatmaya çalıştıklarım sezginin açtığı...

Davet

üzerine giymiş hatunum saten bir entari loş ışık ve mavi duman arasında, hunharca aşk yapmayı bekler müphem bir tavırla karşımda. zampara gecenin çıtır yıldızlara alenen kur yaptığı yerde uzanmakta şimdi...

Ben-Erkek!

neden hep erkek futbol oynar? bende oynarım çok iyi top tutarım! neden hep erkek hesabı öder? kendisini zengin mi zanneder? bende öderim çünkü zenginim neden hep erkek çalışır evi geçindirir? bende çalışırım bu...